Vennootschappen

Welke nieuwe vennootschappen zijn aangegaan?
Er zijn in 2015 geen nieuwe deelnames in het kapitaal van vennootschappen aangegaan.

Welke overige ontwikkelingen hebben plaatsgevonden bij de verbonden vennootschappen?

Hieronder is het overzicht van de vennootschappen opgenomen die per 31 december 2015 tot de categorie ‘in beheer’ behoren, met daarbij de boekwaarden per 1 januari 2015 (BW), en de boekwaarde per 31 december 2015.

Naam en vestigingsplaats
(Cijfers x€1.000)

Product

BW
1-1-2015

Mutatie

BW
31-12-2015

Bank Nederlandse Gemeenten N.V. (Den Haag)

Deelnemingen

97

-

97

Eneco Holding N.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

536

-

536

Gemeenschappelijk Bezit Evides (GBE) (Rotterdam)

Deelnemingen

848

-

848

Havenbedrijf Rotterdam N.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

327.144

-

327.144

Luchthaven Schiphol N.V. (Haarlemmermeer)

Deelnemingen

1.164

-

1.164

RET N.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

0

-

0

RET Infrastructuur B.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

0

-

0

Stadsherstel Historisch Rotterdam N.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

1.177

-

1.177

Tower Hotel Rotterdam B.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

0

-

0

Warmtebedrijf Exploitatie N.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

25

-

25

Warmtebedrijf Infra N.V. (Rotterdam)

Deelnemingen

38.000

-

32.000

Multidiensten Rotterdam B.V.  (Rotterdam)

Werk

18

-

18

MultiEmployment Rotterdam B.V. (Rotterdam)

Rotterdamse Serviceorganisatie

18

-

18

ICOS Cleantech Earlystage fund II B.V. (Badhoevedorp)

Economie

1.449

335

1.784

Glazen Maas Exploitatie B.V. (Rotterdam)

Economie

25

0

25

Glazen Maas Infrastructuur B.V. (Rotterdam)

Economie

125

0

125

Innovation Quarter N.V. (Delft)

Economie

3.015

61

2954

SSC FLEX B.V. (Rotterdam)

Rotterdamse Serviceorganisatie

18

0

18

Stadshavens InvesteringsFonds voor Innovatie & Economie C.V. (Rotterdam)

Economie

0

-

0

Hieronder volgt een toelichting op de belangrijkste ontwikkelingen bij de gemeentelijke deelnemingen:

Bank Nederlandse Gemeenten N.V.
In de halfjaarcijfers BNG Bank over het eerste half jaar van 2015, rapporteert de BNG Bank een nettowinst van €155 mln. Daarnaast meldt de BNG dat zij wordt geconfronteerd met toenemende kosten, vooral door toenemende rapportageverplichtingen en het toezicht door de ECB. Het renteresultaat over 2015 komt naar verwachting lager uit dan over 2014. Het resultaat financiële transacties zal ook in de nabije toekomst gevoelig blijven voor de politieke, economische en monetaire ontwikkelingen. Thans zijn de financiële resultaten over 2015 nog niet bekend en heeft BNG Bank nog geen resultaatverwachting afgegeven. Wel heeft BNG Bank haar aandeelhouders geïnformeerd dat het resultaat over 2015 negatief zal worden beïnvloed door bijzondere afwaarderingen van in totaal €68 mln. Het gaat hierbij in het bijzonder om een obligatie van de voormalige Oostenrijkse bank Hypo Alpe Adria. Voor de belangrijkste prestatie-indicatoren als credit rating en marktaandeel presteert BNG Bank nog steeds naar behoren.

Eneco Holding N.V.
De omzet was in 2015 lager dan in 2014. Toch kan Eneco over 2015 een nettoresultaat presenteren dat hoger is dan in 2014 (2014: €206 mln.; 2015: €208 mln.). Redenen voor de lagere omzet waren een lichte daling in het aantal klantcontracten, een zachte winter en een verdere daling van de energieprijzen. Het positieve nettoresultaat is onder meer het gevolg van een stijging van de brutomarge en lagere bedrijfslasten. De brutomarge verbeterde door de uitbreiding van de windparken (eigen opwekking), de aankoop van warmteproductiemiddelen in Utrecht en verbeterde resultaten in de handelsactiviteiten. Lagere bedrijfslasten waren een het gevolg van efficiencyprogramma’s en een daling van de financiële lasten. Het netto resultaat stemt derhalve tot tevredenheid. Het bedrijf presteerde in overeenstemming met de gemeentelijke prognoses, waaronder het te ontvangen dividend. Ook zette Eneco onverminderd de strategie voort met diens nadruk op duurzaamheid en renewables: inzet op duurzame opwekking via zon, wind en water.
Eneco heeft in 2015 een bedrag van €715 miljoen geïnvesteerd in duurzame energieopwekking en infrastructuur (kabels en leidingen). In Rotterdam investeerde Eneco onder meer in een zonnepark aan de A20, laadpalen in de stad (o.a. Blijdorp) en voorzag het bedrijf samen met woningcorporatie Woonbron sociale huurwoningen van zuinige verlichting en zonnepanelen.

Naast de bovenstaande reguliere ontwikkelingen en resultaten is er meer duidelijkheid gekomen in het Splitsingsdossier. De toezichthouder Autoriteit Consument & Markt heeft in december 2015 in een handhavingsbesluit aangekondigd dat Eneco conform de Wet Onafhankelijke Netbeheerders uiterlijk 31 januari 2017 de productieactiviteiten en commerciële activiteiten enerzijds en de netbeheeractiviteiten anderzijds moet splitsen. In januari hebben zowel Eneco als de aandeelhouders bezwaar aangetekend tegen deze termijn. Deze termijn is naar het standpunt van de aandeelhouders te kort om tot gedegen besluiten te komen, mede rekening houdend met het publieke belang. Hierover is de gemeenteraad geïnformeerd. (16bb875). In het eerste kwartaal van 2016 wordt de gemeenteraad nader geïnformeerd over het Splitsingstraject, waaronder het wettelijk door Eneco in te dienen Splitsingsplan en de positionering van de gemeente als aandeelhouder hierbinnen.

Gemeenschappelijk Bezit Evides B.V.
In 2015 is het Ondernemingsplan (OP) 2016 van Evides door de aandeelhouders vastgesteld. Evides zet de koers van de strategische planperiode 2013-2017 voort. Het bedrijf is gestart met de herijking van de huidige missie, visie en strategie met het oog op de strategische periode 2017-2021. Dit zal zijn beslag krijgen in het OP 2017, waarover de aandeelhouders in 2016 zullen besluiten. Evides heeft verder aangeven dat de buitenlandstrategie voor China is stopgezet in 2015.
Met het lange termijn onderzoeksprogramma H2020 onderzoekt Evides of de processen voor winning, zuivering, transport en distributie van water klaar en bestendig zijn voor de toekomst en of wijziging noodzakelijk is. Het bedrijf verwacht dat er in de komende decennia grote investeringen nodig zijn in de installaties en het leidingnetwerk om de kwaliteit en de leveringszekerheid van drinkwater te kunnen waarborgen.
De prognoses van Evides voor de boekjaren 2015 en 2016 gaan uit van een daling van de omzet en de winst als gevolg van de invoering van vennootschapsbelasting voor het waterbedrijf, een verlaging van het wettelijk toegestane rendement op drinkwater en stijging van de kosten (waaronder hogere investeringslasten) Het bedrijf heeft met de aandeelhouders meerjarenafspraken gemaakt om de winstdaling en het effect daarvan op het dividend op te vangen, zodat een stabiel dividend kan worden uitgekeerd in de komende jaren.

Havenbedrijf Rotterdam N.V
In 2015 heeft Rotterdam haar marktleiderspositie in de Hamburg-Le Havre-range versterkt. Het marktaandeel van Rotterdam groeide van 36,8% in 2014 tot 38,0% in 2015. Deze groei werd bereikt door stijging van de overslag van nat massagoed, een marktsegment waarin Rotterdam traditioneel een sterke positie heeft. De totale containeroverslag daalde daarentegen met 1,1%, deels door tijdelijke capaciteitsbeperkingen op de terminals op de Maasvlakte.
De totale overslag bedroeg 466 miljoen ton (2014: 445 miljoen), een stijging van 4,7%. De som van de bedrijfsopbrengsten steeg met 2,3% naar € 677 miljoen. De nettowinst daalde met 1,8% van € 215 miljoen in 2014 naar € 212 miljoen in 2015. De winstdaling wordt veroorzaakt door het afkopen van een grotere lening.
De, reeds gunstige, financiële ratio’s bleven nagenoeg ongewijzigd. Het rendement op de totale activa is stabiel op 7,4%. De solvabiliteitsratio steeg van 58,4% naar 61,5%, terwijl de minimumnorm 35% is.

Het jaar 2015 was tevens het laatste jaar van de bedrijfsplanperiode 2011-2015. In december 2015 werd een nieuw Ondernemingsplan voor de periode 2016-2020 vastgesteld.
Het percentage containers van en naar de Maasvlakte dat over de weg werd vervoerd bedroeg in de eerste helft van 2015 46,2%. Dit is hoger dan de norm voor 2015, die op 44% was bepaald. Het doel voor 2030 is maximaal 35%.  
De CO2-footprint van het Havenbedrijf Rotterdam bedroeg in 2015 8,8 kTon (9,9 kTon in 2010). Daarmee werd de doelstelling in het bedrijfsplan behaald, namelijk een reductie van tenminste 10% ten opzichte van 2010.

Luchthaven Schiphol N.V.
De Schiphol Group kende over 2015 zowel in financiële als operationele zin een positieve jaargang. In 2015 vervoerde de Schiphol Group 64,3 mln passagiers (+6,1% t.o.v. 2014) en waren er 498.580 vliegtuigbewegingen (+3,0% t.o.v. 2014). Deze gunstige ontwikkeling deed zich ook voor bij Rotterdam The Hague Airport. In totaal vervoerde Rotterdam The Hague Airport 1,7 miljoen passagiers (stabiel) en steeg het aantal vliegtuigbewegingen naar 17.507 (+2,7% t.o.v. 2014). Verder is in 2015 gestart met de ontwikkeling voor vernieuwing van de aankomsthal op RtHA die in 2016 zal zijn gerealiseerd.
De toename van het aantal passagiers en stijgende vrachtvolumes leidden tot een positieve resultaatontwikkeling in alle business area’s. Grondslag hiervoor zijn met name de ontvangsten uit luchthavengelden, de inkomsten uit retail en vastgoed alsmede het resultaat van de participaties in andere luchthavens. Het nettoresultaat over 2015 bedroeg €374 mln. (2014: €272 mln.). Er zijn enkele incidentele posten die het resultaat positief hebben beïnvloed. Zo bevat het resultaat een herwaardering van het vastgoed van €67 mln. en daarnaast is er een resultaat van €50 mln door de verkoop van een belang in Schiphol Airport Retail.

RET N.V.
Het verslagjaar 2015 is voor RET N.V. succesvol verlopen. In 2015 zag RET een groei van het aantal reizigerskilometers met 4% en een groei van het aantal instappers. Daarnaast bleek uit de jaarlijkse OV-barometer dat reizigers met de RET het vervoer eenzelfde hoge klantwaardering van 7,6 toekennen als over het jaar 2014 het geval was. De winst van de vennootschap bedroeg in het boekjaar €6,6 mln., hetgeen 1,6 mln. hoger was dan het door de gemeente Rotterdam verlangde rendement ter versterking van de solvabiliteit van RET N.V.

Naast de uitvoering van de rail- en busconcessie stond 2015 ook in het teken van de voorbereidingen voor de inbesteding van de Railconcessie 2016-2026 bij RET door de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH). Dit in vervolg op het in 2013 gesloten Hoofdlijnenakkoord tot inbesteding door de Stadsregio Rotterdam, als rechtsvoorganger van MRDH, de gemeente Rotterdam en RET. De RET heeft op 4 mei jongstleden bij MRDH haar bieding uitgebracht te verkrijging van de genoemde railconcessie.

Warmtebedrijf Infra N.V. en Exploitatie N.V.

Het Warmtebedrijf heeft voor het eerst in 2015 een volledig operationeel jaar gehad. Vanwege achtergebleven warmteafzet, voor het Warmtebedrijf negatieve prijsontwikkelingen en het voortdurende juridisch conflict met AVR, is de gemeente in gesprek getreden met de bij het Warmtebedrijf betrokken stakeholders om te komen tot een verbeterde financiële businesscase. De resultaten hiervan worden in het voorjaar van 2016 verwacht. Daarnaast is door het Warmtebedrijf in het afgelopen jaar hard gewerkt aan mogelijke uitbreidingen van de warmteleiding voor aanvullende benutting en levering van restwarmte. In het licht van de financiële situatie van het Warmtebedrijf is voorzichtheidshalve een voorziening getroffen tot afwaardering van de huidige boekwaarde van het aandelenkapitaal in het Warmtebedrijf.

Tower Hotel Rotterdam B.V.
In 2015 heeft Tower Hotel een franchiseovereenkomst gesloten met Marriott. Vanaf oktober 2015 kan Tower Hotel daarmee gebruik maken van de reserveringssystemen van Marriott.

MultiDiensten Rotterdam B.V.
De holding MultiDiensten kent met OMR B.V. en Ro!Entree B.V. twee werkmaatschappijen.
OMR B.V. (Ontwikkelingsmaatschappeij Rijnmond) heeft eind 2013 haar activiteiten verkocht aan Radar Uitvoering Amsterdam B.V. In 2015 is de overdracht van activiteiten volledig afgerond en is gestart met de voorbereiding tot de afwikkeling van OMR B.V. De deelname in Ro!Entree B.V. is voortgezet, waarbij Ro!Entree  ook in 2015 meer dan een miljoen calls voor de gemeente heeft verwerkt naar aanleiding van de telefonische vragen van burgers (telefonie 14010). Gemeentelijk beleid is dat bij een solvabiliteitsratio (de verhouding tussen eigen en vreemd vermogen) boven de 50% dividend wordt uitgekeerd. Dit was in 2015 het geval, waardoor is besloten tot een incidentele dividenduitkering aan de gemeente Rotterdam als enig aandeelhouder van de vennootschap.

InnovationQuarter N.V.
Het jaar 2014 was een opstartjaar voor InnoationQuarter BV (IQ), waardoor 2015 het eerste volledig operationele jaar was. In 2015 is IQ verschillende samenwerkingsverbanden op het gebied van innovatie aangegaan, waaronder met het Erasmus MC en de TU Delft. Verder is door IQ in verschillende bedrijven geïnvesteerd en bedraagt de investeringsportefeuille inmiddels €7 mln. Er is door IQ o.a. geïnvesteerd in de Rotterdamse bedrijven (Milgro en FiberCore) die zich toespitsen op grondstoffenmanagement: het tegengaan van verspilling en inzet van restgrondstoffen. Ook investeerde IQ in de bouw van duurzame bruggen van composiet(lagere bouw- en onderhoudskosten voor gemeenten. Het resultaat bedroeg in 2015 € 492.000 negatief (2014: €427.000 negatief), hetgeen ten laste is gegaan van het eigen vermogen. Door een correctieboeking en een daling van het eigen vermogen als gevolg van het negatieve resultaat heeft de gemeente Rotterdam een duurzame waardevermindering doorgevoerd van €61.000 op haar boekwaarde.

ICOS Cleantech Earlystage fund II B.V.
Voor ICOS is vanuit de gemeente Rotterdam kapitaal beschikbaar gesteld dat in tranches, via capital calls, in ICOS wordt gestort. Er zijn in 2015 door de deelneming twee capital calls gedaan, waarbij de gemeente €335.159 aan kapitaal in de vennootschap heeft gestort. Dit verklaart de mutatie in de boekwaarde. Door deze capital call heeft ICOS vervolgens geïnvesteerd in cleantechbedrijven die participeren in projecten zoals de productie van zonneboilers of bedrijven die windenergie inzetten voor de zuivering van water.  
SSC Flex (SSC Flex B.V. en MultiEmployment B.V.)
De oorspronkelijke doelstelling betrof het realiseren van werkgelegenheid voor burgers met een afstand tot de arbeidsmarkt. In de loop der tijd is de vennootschap meer ingezet voor flexibilisering van de gemeentelijke personele organisatie, payrolling en het inhuren van tijdelijke arbeidscontracten (o.a. zzp). In 2015 is een analyse gestart naar de diensten van de deelneming in relatie tot het publieke belang, mede doordat onderdelen vanuit doelmatigheid inmiddels zijn ondergebracht bij de gemeentelijke organisatie. Daarbij staat, gegeven het Rijksbeleid, het instrument payrolling als inhuurvorm meer onder druk. Eind 2015 is de dienstverlening door SSC Flex en MER BV verder geanalyseerd. In de 2016 volgt een presentatie van de resultaten en is er meer inzicht in de toekomstige positionering van de vennootschap.

Welke vennootschappen zijn of zullen worden beëindigd?
Hieronder is het overzicht van de vennootschappen opgenomen die per 31 december 2015 in de categorie ‘afstoten’ zijn opgenomen en waarvoor afstotingstrajecten in 2015 zijn voorbereid, zijn gestart of zijn afgerond. Onder ‘status’ is de huidige stand van zaken opgenomen van de afstoting van de betreffende verbonden partijen.

Naam en vestigingsplaats
(Cijfers x€1.000)

Status

BW
1-1-2015

Mutatie

BW
31-12-2015

Beurs Rotterdam N.V.  (Rotterdam)

Voorbereiding liquidatie

53

-53

0

Commandiet Rotterdam B.V. (Rotterdam)

Voorbereiding liquidatie

0

-

0

Erasmus MC Biomedical Fund B.V., (Rotterdam)

Fonds eindigt in 2016

1.728

-

1.728

Wijkontwikkelingsmaatschappij Vastgoed B.V. (Rotterdam)

Voorbereiding liquidatie

0

-

0

Wijkontwikkelingsmaatschappij Tarwewijk Beheer B.V. (Rotterdam)

Geliquideerd

31

-31

0

N.V. Stadsvastgoed (Rotterdam)

Geliquideerd

0

-

0

Regionale Ontwikkelingsmaatschappij Drechtsteden Beheer N.V. (Dordrecht)

Intentie tot verkoop

6

-

6

ROM Dordtse Kil III C.V. (Dordrecht)

Intentie tot
verkoop

561

-

561

N.V. Gemeentewerken Rotterdam (Rotterdam)

Voorbereiding liquidatie

45

-

45


Daar waar relevant is hieronder een toelichting opgenomen met de belangrijkste ontwikkelingen:

Beurs Rotterdam NV
In de 2014 heeft de AVA van Beurs Rotterdam N.V. besloten het vastgoed van de onderneming te verkopen aan BouwInvest en in de loop van 2015 de overige activiteiten te verkopen.  (zie voor meer informatie 14bb7776). Midden 2015 is door de AVA besloten de vennootschap te ontbinden en na aftrek van verplichtingen het resterende vermogen uit te keren aan de aandeelhouders. Gegeven het besluit tot ontbinding is de gemeentelijke boekwaarde op de balans afgewaardeerd naar € 0.

WOM Tarwewijk B.V.
De WOM Tarwewijk is in 2015 ontbonden, omdat er niet langer sprake was van een publiek belang zoals gesteld in het Beleidskader Verbonden Partijen. Omdat de vennootschap is ontbonden, is de gemeentelijke boekwaarde op de balans afgewaardeerd naar €0.

WOM Vastgoed B.V.
Gegeven haar financiële positie was de WOM (een 100% deelneming ) niet in staat om de aflossingsverplichting aan de bank te voldoen. Hierdoor was de gemeente contractueel verplicht om als borgsteller deze aan de bank te betalen. Naast deze (financiële) positie van de WOM is er niet langer sprake van een publiek belang volgens het Beleidskader Verbonden Partijen 2014-2018). Immers, de revitalisering van wijken gaat nu via de gemeentelijke vastgoedorganisatie. Gegeven dit proces heeft de gemeenteraad in 2015 besloten (15bb7125) tot overdracht van het vastgoed aan de gemeente Rotterdam. Na deze overdracht vinden er in de WOM geen handelsactiviteiten meer plaats en zal in 2016 het besluit tot verdere juridische afwikkeling en beëindiging van deze deelneming volgen. Meer informatie over de borg is opgenomen in de toelichting op de balans.